Użyteczne linki:
Link obowiązkowy:
|
Matura ustna z polskiego
Tematy prezentacji 2011
W trakcie egzaminu ustnego z j. polskiego, abiturient prezentuje 10-minutowy wykład na temat wybrany z listy,
zaproponowanej przez polonistów naszej szkoły. Tegoroczną listę publikujemy
tutaj.
UWAGA! Lista ta jest zmieniana co roku, we wrześniu, choć niekoniecznie całkowicie.
Każdy maturzysta może też zaproponować własny temat, ale musi on być zaakceptowany przez nauczyciela.
Zasady sporządzania bibliografii
I.UWAGI OGÓLNE
Czym jest bibliografia?
BIBLIOGRAFIA - to uporządkowany, według określonych kryteriów, spis dokumentów (książek, artykułów i innych), z
których się korzystało podczas przygotowywania prezentacji.
Z czego sporządza się opis?
Podstawowym źródłem, z którego przejmowane są dane, jest:
- dla wydawnictw zwartych (książek) - karta tytułowa lub jej odpowiednik (informacji o książce nie szukamy na
okładce!),
- dla dokumentów elektronicznych - ekran, na którym wyświetlony jest tytuł, jeśli brak takiego ekranu, dopuszcza
się przejmowanie danych z dokumentacji towarzyszącej lub opakowania,
- dla taśm magnetofonowych - etykieta na dokumencie dźwiękowym, okładka lub opakowanie.
O czym należy pamiętać sporządzając bibliografię?
- Norma nie precyzuje znaków interpunkcyjnych, stosujemy je jednak KONSEKWENTNIE, czyli używamy jednolitej
interpunkcji we wszystkich przypisach, oddzielając każdy element opisu od poprzedniego np. kropką lub
przecinkiem.
- Opis piszemy w linii ciągłej – od marginesu do marginesu.
- W naszej szkole podawanie nr ISBN (International Standard Book Number - Międzynarodowy Znormalizowany Numer
Książki) nie jest konieczne. Jeśli jednak zdecydujemy ów nr zapisywać pamiętać należy, by go podawać w każdym
zapisie oraz by go nie przedzielać na 2 linijki.
- W opisie autora pomijamy informacje o jego stopniach naukowych i funkcjach, nie piszemy: magister, ksiądz,
profesor itp.
- Możemy skracać nazwę wydawcy, np. PWN zamiast Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
- Jeżeli jest to wydanie pierwsze lub nie ma informacji, które to jest wydanie - ten element opisu pomijamy.
- Informację o zmianach dokonywanych w wydaniu skracamy, np. popr., uzup., zmien,. skr.
- W opisie bibliograficznym w cudzysłowie umieszczamy TYLKO tytuł czasopisma NIGDY książki, np.: „Polityka”
ale Zbrodnia i kara.
- Możemy skracać zbyt długi tytuł. Wyrazy pominięte zaznaczamy wielokropkiem: (…).
- Zawsze podajemy rok wydania. Jeśli daty nie ma w książce musimy ją określić, a następnie zapisać w nawiasie
kwadratowym, np. [2001] lub poprzedzić skrótem „około”, np. ok. 2001.
- Bibliografię załącznikową umieszczamy na końcu pracy pisemnej.
- Opisy porządkujemy w kolejności alfabetycznej.
- Na końcu każdego opisu – jak na końcu zdania – stawiamy kropkę.
Jak dzielimy bibliografię?
- Literatura podmiotu ...
to omawiane przez Was utwory literackie, czyli wszystko to, co zamierzacie poddać analizie podczas wystąpienia
maturalnego, a także to, co złoży się na materiał argumentacyjny dla Waszych własnych sądów. Mogą to być dzieła
literackie, dzieła sztuki, fragmenty muzyczne, fotografie, plakaty i inne.
- Literatura przedmiotu ...
to wykaz dokumentów (książki, czasopisma, artykuły, publikacje z Internetu itp.), które autor prezentacji
wyszukał i wykorzystał przy opracowaniu tematu. Literatury przedmiotu nie interpretujecie, tylko uzasadniacie
nią swoje tezy wysnute z interpretacji dzieł.
- Materiały pomocnicze ...
to wykorzystane do ubarwienia Waszej wypowiedzi np. prezentacje multimedialne, fragmenty filmów, plansze z
reprodukcjami, płyty z muzyką itp.
Uwaga!
To, co nie zostanie ujęte w materiałach pomocniczych (plansze, karty, płyty VHS, DVD itp.) nie będzie mogło być
wniesione na salę podczas prezentacji maturalnej!
Nie umieszczamy w materiałach pomocniczych informacji o SPRZĘCIE, z którego korzystamy. Nie piszemy: magnetofon,
odtwarzacz DVD.
II.PRZYKŁADY OPISÓW BIBLIOGRAFICZNYCH
Dokumenty piśmiennicze drukowane:
- OPIS BIBLIOGRAFICZNY KSIĄŻKI
- Książka 1, 2 lub 3 autorów
Nazwisko Imię, Tytuł, oznaczenie wydania, Wydawca, Miejsce wydania rok wydania.
Przykłady:
Kapuściński Ryszard, Imperium, Czytelnik, Warszawa 1993.
Konwicki Tadeusz, Wschody i zachody księżyca, wyd. 3. zmien., Interim, Warszawa 1990.
- Praca zbiorowa (więcej niż 3 autorów)
Tytuł, Imię Nazwisko redaktora lub autora wyboru, oznaczenie wydania, Wydawnictwo, Miejsce wydania rok wydania.
Przykłady:
Filozofia dialogu, wyb., oprac. i przedmową opatrzył Bogdan Baran, Znak, Kraków 1991.
Słownik 100 tysięcy potrzebnych słów, pod red. Jerzego Bralczyka, PWN, Warszawa 2005.
Stosujemy skróty: np. wyb., oprac., red. (wybrał, opracował, redaktor)
- Książka wielotomowa
Prus Bolesław, Lalka, T. 1-3, Świat Książki, Warszawa 2002.
POPRAWNY jest także (inny rodzaj interpunkcji):
Nietzsche Friedrich: To rzekł Zaratustra. Przeł. Sława Lisiecka i Zdzisław Jaskuła. PIW. Warszawa 1999.
* W opisie książki autora obcojęzycznego należy podać nazwisko tłumacza.
- Opis fragmentu książki
Autor, Tytuł, wydanie, numeracja części, Wydawnictwo, Miejsce wydania rok wydania, Tytuł rozdziału, lokalizacja
w książce (strony).
Przykłady opisu rozdziału książki:
Borges Jorge, Księga snów, oprac. Joanna Partyka, Prószyńska i S-ka, Warszawa 2005,
Żadna praca nie hańbi, s.175.
Miłosz Czesław, Poezje, Czytelnik, Warszawa 1981, Zaklęcie, s. 336.
- Wstęp (posłowie) do utworu - np. w wydaniu BIBLIOTEKI NARODOWEJ
Wydania Biblioteki Narodowej są najbardziej miarodajnym źródłem wiedzy o utworze. Są zaopatrzone w tzw. aparat
krytyczny, czyli naukowo opracowane przez wybitnego znawcę twórczości autora tekstu przypisy oraz wstęp.
Nazwisko, imię autora wstępu, w: Nazwisko i imię autora utworu, Tytuł utworu, Oznaczenie wydania, Miejsce
wydania, Wydawnictwo rok wydania, numeracja stronic.
Przykład:
Drawicz Andrzej, Wstęp, w: Bułhakow Michał, Mistrz i Małgorzata, przekł. I. Lewandowska, W. Dąbrowski,
Ossolineum, Wrocław 1990, s.V-LXXXIV.
- Opis artykułu w pracy zbiorowej
Nazwisko i Imię autora, Tytuł artykułu, w: Tytuł dokumentu macierzystego, Redaktor książki,
wydanie rok, lokalizacja w książce (strony).
Przykłady:
Levinas Emmanuel, Ślad innego, w: Filozofia dialogu, wyb., oprac. i przedmową opatrzył
Bogdan Baran, Znak, Kraków 1991, s. 213-230.
Data Jan, Rozmowy Wokulskiego, czyli "Kładki, na których nie spotykają się ludzie różnych światów",
w: "Lalka" i inne : studia w stulecie polskiej powieści realistycznej, red. Józef Bachórz, Michał
Głowiński, IBL PAN, Warszawa 1992, s. 81-95.
- OPIS ARTYKUŁU Z CZASOPISMA
Autor artykułu, Tytuł, Tytuł czasopisma i rok wydania, numer czasopisma, numery stronic.
Przykłady:
Bieńczyk Marek, Ej! ty na szybkim koniu: Bohater naszych czasów: Winnetou, "Tygodnik Powszechny"
2007 nr 7, s. 21.
Klanowska Krzysztofa, Czy czasopisma elektroniczne mają przyszłość? "Bibliotekarz" 2002, nr 10, s. 6-12.
Cedro Katarzyna, Fortepian Szopena Cypriana Norwida, to nie musi być trudne! "Język Polski w
Liceum" 2004, nr 1, s. 44-58.
Rydz Agnieszka, Beaty Obertyńskiej zachody miłości, "Polonistyka" 2011, nr 1, s. 12-17.
- OPIS RECENZJI
Autor książki recenzowanej, Tytuł książki, Miejsce wydania, rok wydania. Rec.: Autor recenzji,
Tytuł recenzji, Tytuł czasopisma rok, numer czasopisma, numer strony.
Przykłady:
Lepianka Maciej, I w następnym dniu, Warszawa 1996, rec. Lipka Krzysztof, Granica realizmu i
fantazji, "Nowe Książki" 1997, nr 7, s. 48.
Barańczak Stanisław, Wiersze zebrane, Poznań 2006, rec. Nyczek Tadeusz, Stanisław Barańczak,
"Przekrój" 2006, nr 46, s. 142.
- WYWIAD W CZASOPIŚMIE
Nazwisko Imię osoby z którą przeprowadzono wywiad, Tytuł wywiadu, Imię Nazwisko osoby przeprowadzającej wywiad,
Tytuł czasopisma rok wydania, numer czasopisma, strony.
Przykłady:
Pilch Jerzy, Dar niesprawiedliwego spojrzenia, rozmowę przepr. Andrzej Franaszek, "Tygodnik
Powszechny" 2006, nr 51, s. 21.
Dokumenty niepiśmiennicze:
- STRONA INTERNETOWA
Nazwisko Imię, Tytuł artykułu [on-line], Instytucja sprawcza, Miejsce publikacji data publikacji [dostęp data
dostępu], dostępny w Internecie: adres strony.
Przykłady:
Gustaw Herling-Grudziński, Inny świat [on-line], [dostęp 23 lutego 2007], dostępny w Internecie:
http://inny-swiat.klp.pl/.
Skórka, Stanisław, Wirtualna historia książki i bibliotek [on-line], Akademia Pedagogiczna.
Instytut Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej, Kraków [dostęp 16 lipca 2003], dostępny w Internecie:
http://www.ap.krakow.pl/whk.
- ARTYKUŁ W CZASOPIŚMIE ELEKTRONICZNYM (dostępnym on-line)
Nazwisko Imię, Tytuł artykułu, Tytuł czasopisma [typ nośnika], wydanie lub wersja, rok wydania,
nr zeszytu i data aktualizacji/[dostępu], lokalizacja w książce (strony), warunki dostępu.
Przykład:
Tymińska-Bociąg Wioletta, Nowomaturowy zawrót głowy, w: "Biblioteka w Szkole" 2004, nr 4
[on-line], [dostęp 24 stycznia 2005], dostępny w Internecie:
www.vulcan.edu.pl/biblioteka/archiwum/2004/04/indeks.html.
- ARTYKUŁ ZAMIESZCZONY NA STRONACH WWW
Nazwisko Imię, Tytuł artykułu, [typ nośnika], wydanie lub wersja, data aktualizacji/[dostępu], warunki dostępu.
Przykład:
Śliwa Ewa, Plan analizy dzieła sztuki na przykładzie „Mony Lisy” Leonardo da Vinci [on-line],
[dostęp 23 października 2006], dostępny w Internecie: http://www.interklasa.pl.
- E-BOOK (elektroniczne wydawnictwo zwarte) NA CD-ROM LUB DOSTĘPNE ON-LINE
Nazwisko Imię, Tytuł [typ nośnika], Instytucja sprawcza, Miejsce publikacji data publikacji [dostęp data
dostępu], dostępny w Internecie: adres strony
- e-książka dostępna on-line
Kochanowski Jan, Treny [on-line],[dostęp 23 lutego 2007], dostępny w Internecie:
http://monika.univ.gda.pl/~literat/kochan/index.htm.
Kopernik Mikołaj, De revolutionibus [on-line], Kraków : Neurosoft, cop. 1996 [dostęp
7 października 2004] dostępny w Interniecie: http://www.bj.uj.edu.pl/bjmanus/manus_p.html.
- e-książka na CD-ROM
Kopaliński Władysław, Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych [CD-ROM], wersja 1.0.3.16 Łódź,
PRO-media, 1998, aktualizowane w dniu 25.11.1998.
Typ nośnika elektronicznego należy podawać w nawiasach kwadratowych po tytule. Zaleca się stosowanie
następujących określeń lub ich odpowiedników: [on-line] [CD-ROM] [DVD].
- DOKUMENT MUZYCZNY
Odpowiedzialność główna (kompozytor), Tytuł [określenie postaci dokumentu], Miejsce wydania, Wydawca, rok
wydania, typ nośnika.
Przykład:
Beethoven Ludwig van, Piano Concertos 2 & 3 [dokument dźwiękowy], Hanower, Deutsche Grammophon, 2004, 1
płyta CD.
- FILM
Tytuł filmu [określenie rodzaju dokumentu], reż. Imię Nazwisko reżysera, rok produkcji, określenie postaci
dokumentu.
Przykład:
Pan Tadeusz [film], reż. Andrzej Wajda, 1999, 1 płyta DVD.
- MATERIAŁY IKONOGRAFICZNE NIESAMOISTNE WYDAWNICZO (ILUSTRACJE)
Nazwisko Imię twórcy, Tytuł dzieła, w: Autor książki w której zamieszczono ilustrację, Tytuł książki, Miejsce
wydania, rok wydania, strona na której zamieszczono ilustrację.
Przykład:
Gierymski Maksymilian, Droga wśród drzew, Olej, ok. 1870, w; Stępień Halina, Maksymilian Gierymski:
obraz i słowo, 1983, s. 40.
W razie wątpliwości, niejasności – zapraszamy do biblioteki. Wyjaśnimy, poradzimy, wytłumaczymy.
|